Geen effect gaat verloren van Scheidts rijke muziek

Toen Samuel Scheidt in 1619 in Bayreuth was om het nieuwe orgel van de Stadtkirche in te wijden, ontmoette hij daar Michael Praetorius en Heinrich Schütz. Met enige fantasie kun je je voorstellen hoe de gesprekken tussen de drie muzikale kopstukken zijn verlopen. Zij hadden zojuist aan de kathedraal van Magdeburg een aantal composities geleverd naar de modernste muzikale maatstaven. Scheidts reputatie berustte op dat moment nog hoofdzakelijk op zijn kundigheid als organist – hij was van 1603 tot 1608 leerling van Jan Pieterszoon Sweelinck in Amsterdam – en op een uitzonderlijk groot aantal gepubliceerde orgelwerken. Maar ook de concertante vocale stijl die Schütz zich eerder in Italië had eigengemaakt en met succes in het Duitse muziekleven had geïntroduceerd, bleek Scheidt bijzonder goed te passen. Vertonen de Cantiones sacrae (Hamburg, 1620) nog wel enige Noord-Duitse renaissancistische trekken, zijn latere Geistliche Concerten hebben meer diversiteit door een veelheid aan nieuwe Italiaanse stijlelementen: dubbelkorigheid met allerlei vraag-en-antwoordeffecten, solopassages met expressieve melodielijnen en het gebruik van obligate instrumentale begeleiding. Natuurlijk vraagt een dergelijke muzikale rijkdom om een kraakheldere uitvoering waarin geen enkel effect verloren gaat, en dat is Vox Luminis wel toevertrouwd.

Andrew van Parijs